IK VOEL VAN ALLES

 

Wat is astereognosie?

Waarschinlijk heeft iedereen er wel eens last van: je zoekt iets in je tas, maar je kunt het maar niet vinden. Keer je die tas om, dan blijkt dat het er gewoon in zit. Je hebt het door je handen laten gaan, maar niet herkent.

Sommige mensen met een hersenbeschadiging hebben dat altijd. Dat wordt dan astereognosie, tactiele agnosie of stereo-agnosie genoemd. Deze drie termen komen op hetzelfde neer: stereo betekend kijken, gnoses (gnosie) en tactiel heeft te maken met voelen, en de 'a' voor gnosie of stereo geeft aan dat er iets mis is.

Hierbij is voorwerpen herkennen alleen op de tast onmogelijk, of in ieder geval erg moeilijk. Mensen met dit probleem moeten er bij kijken om het te kunnen herkennen. Hun gevoel en motoriek in de handen is op zich wel goed en er zijn geen andere (handelings)stoornissen aanwezig die het kunnen be´nvloeden.

Hierdoor worden allerlei dagelijkse handelingen moeilijker. Als toeschouwer zie je dat vooral terug in de onhandigheid die iemand heeft als hij of zij met iets bezig is. Je ziet dat vooral bij dingen zoeken in een tas, bij knoopjes dichtdoen, haren kammen zonder spiegel, autorijden enzovoort. Misschien kunt u zelf ook nog een paar dingen opnoemen die u bij uw partner heeft gezien. Wanneer er geen andere neurologische of cognitieve stoornissen in het spel zijn, hoeven anderen personen er niet altijd veel van te merken, het is vooral lastig voor de persoon zelf.

Sommige mensen leren deze stoornis te compenseren. Ze bevoelen dat voorwerp, halen daar een paar details uit en 'raden' dan wat het is. Bijvoorbeeld: Ik voel een rond voorwerp. Het is klein en plat en het voelt glad... Zou het soms een mutje wezen?

 

Hoe wordt stereo-agnosie veroorzaakt?

Ik zal eerst een beetje uitleggen hoe het zenuwstelsel in elkaar zit. Het zenuwstelsel bestaat uit twee delen: het centraal en perifeer zenuwstelsel. De perifere zenuwen zijn de zenuwen die van het ruggemerg naar spieren, organen en zintuigen lopen. Het centrale zenuwstelsel is opgebouwd uit verschillende delen: in de schedel de grote hersenen, die verdeeld zijn in een linker en rechter hersenhelft, daaronder de kleine hersenen, de hersenstam en door de wervelkolom loopt het ruggemerg. Op het onderstaande plaatje zie je de grote hersenen (rood), kleine hersenen (geel) en de hersenstam (blauw). Het ruggemerg en perifere zenuwen zijn niet afgebeeld.

Stereo-agnosie is gelocaliseerd in de bovenste pariÚtaal kwab in de secundarie sensibele schors.  Dat is een gebied in de grote hersenen. Astereognosie komt voor bij een beschadiging aan zowel de linker als rechter hersenhelft. Het kan ook  voorkomen door een defect van het ruggemerg in de nek. Een beschadiging kan ontstaan door een aangeboren afwijking, een ongeluk of een ziekte, bijvoorbeeld een beroerte. In vaktermen noemen we dat een CVA: cerebraal vasculair accident. 'Cerebraal' betekend in de hersenen, 'Vasculair' heeft te maken met het vaatstelsel en accident kent u misschien wel van de engelse term voor ongeluk.

 

Uitleg van de ervaringsoprdacht

Voor u liggen verschillende voorwerpen waarin we allemaal wel eens iets in stoppen en eruit halen zonder te kijken wat het is. Vaak kunnen wij door het voelen al bedenken wat het is. Nu hebben wi jin deze verschillende voorwerpen alledaagse dingen gestopt. We hebben alleen het materiaal verandert waardoor het moeilijker is om te volen wat het is, maar als u het ziet herkent u het wel. Het is de bodoeling dat jullie straks gaan voelen en de oplossing gaan schrijven bij het voorwerp. Hierdoor zal er waarschijnlijk een discussie  ontstaan over wat jullie gevoeld hebben. Aan het eind wordt  alles voor jullie getoond en kunnen  jullie zien wat her werkelijk is.

Een paar van die voorwerpen waren: aansteker, geld, bril, telefoon, pen en een haarborstel.

 

Enkele websites

www.hsn.nl => Hersenstichting Nederland

http://home.iae.nl/users/neuropsy/Neuro-anatomy.htm => website over de bouw van de hersenen

http://www.cva-samenverder.nl

http://www.ziekenhuis.nl/ziektebeelden/158.html

=> beide over CVA (beroerte) in het algemeen

 

 

E-mail

Als u nog vragen of opmerkingen heeft, kunt u ons altijd een e-mailtje sturen! Ons adres is: astereognosie@isdit.nl

 

Wilt u terug naar de vorige pagina? Klik dan hier:

Pagina 1: Astereognosie | Pagina 2: Wat is astereognosie?

Laatste wijziging op: 24-06-2003 11:52